Aşılama, sperm örneğinin laboratuvarda özel işlemden geçirilerek yumurtlama döneminde rahme verilmesiyle yapılan basit ve etkili bir infertilite tedavisidir.
Aşılama tedavisi, tıbbi karşılığıyla inseminasyon, özellikle erkeklerde hafif düzeyde görülen sperm bozukluklarında ya da nedeni açıklanamayan kısırlık tablolarında tercih edilen temel tedavi yaklaşımlarından biridir.
Bu uygulama çoğu zaman kadında hafif doz yumurtalık uyarımıyla—tablet veya günlük iğne protokolleriyle—birlikte yürütülür. Buradaki hedef; fallop tüpleri içerisinde döllenmeye uygun bir ortam oluşturmak, gelişen 1–2 yumurtayı laboratuvarda hazırlanan iyi kaliteli ve yıkanmış sperm ile aynı zaman diliminde buluşturarak gebelik olasılığını yükseltmektir.
Aşılama, tüp bebek tedavisine kıyasla daha basit, ekonomik ancak başarı oranı daha düşük bir yöntemdir. Tek bir uygulamada gebelik oranı ortalama %15–17 civarındadır. Klinik deneyimlere dayanarak aşılama işleminin en fazla 3–4 kez uygulanması önerilir; bu denemelerden sonuç alınamazsa hasta çift tüp bebek tedavisine yönlendirilmelidir.
Aşılamanın önemli yan etkilerinden biri çoğul gebelik riskidir. Bu nedenle yumurtalıkları uyarılan hastalarda çatlatma iğnesi günü 14 mm’nin üzerinde ikiden fazla folikül saptanırsa, çift mutlaka bu risk hakkında bilgilendirilir; gerekirse tedavi iptal edilir veya fazla foliküller ultrason eşliğinde boşaltılarak kontrol altına alınır.
2025 yılı itibarıyla aşılama tedavisi ücretleri Türkiye genelindeki tüp bebek merkezlerinde farklılık gösterebilmektedir. Ankara’daki bir merkezin fiyatlandırması ile İstanbul’daki bir merkezin fiyatı birbirinden farklı olabilir. Genel olarak bu maliyet, birçok değişkene bağlı olmakla birlikte ortalama 30.000 TL – 40.000 TL aralığında seyretmektedir.
Güncel fiyat bilgisi için merkezle doğrudan iletişime geçilmesi önerilir.
Aşılama, tüp bebeğe göre daha kolay uygulanabilir ve daha düşük maliyetlidir.
Başarı şansı tüp bebek tedavisine kıyasla daha düşüktür.
Aşılamada hedef, çoğul gebelik riskini minimize etmek adına 1–2 folikül geliştirmektir; bu nedenle ilaç dozları oldukça kontrollüdür.
Tüp bebek tedavisinde ise yumurtalık rezervindeki tüm folikülleri aktive etmeyi hedefleyen daha yoğun bir uyarım protokolü kullanılır; bu da ilaç maliyetini artırır.
Aşılama tedavisi ortalama 10–12 gün, tüp bebek tedavi süreci ise 17–18 gün sürer.
Aşılama tedavisi adetin kaçıncı günü başlar?
Adetin 2. veya 3. günü tedaviye başlanır.
Aşılama tedavisi ne kadar sürer?
Yaklaşık 12–14 gün devam eder.
Aşılama sonrası nelere dikkat edilmeli?
Her ne kadar yatmanın gebelik oranını artırdığına dair bir kanıt olmasa da biz hastalarımıza bir gün istirahat öneriyoruz. Aşılamadan bir gün sonra cinsel birliktelik önerilerek gebelik şansı az da olsa artırılabilir.
Aşılamada kaç yumurta olmalı?
En az 1, en fazla 2 folikül hedeflenir.
Aşılama sonrası ne kadar dinlenilmeli?
1 gün istirahat yeterlidir.
Aşılama sonrası tuvalete gitmek sakıncalı mı?
Hemen gitmek tıbbi açıdan sorun yaratmaz; ancak klinik olarak biz 10 dakika beklemeyi öneriyoruz.
Gebelik testi ne zaman yapılır?
İdrar testi yerine kanda gebelik testi tercih edilir. Aşılamadan 14 gün sonra yapılmalıdır.
Polikistik overde aşılama yapılabilir mi?
Evet, ancak önce tüplerin açık olduğundan emin olmak ve erkekte ağır sperm bozukluğu bulunmadığını görmek gerekir.
Aşılamanın gebelik şansı nedir?
Uygulama başına %15–17’dir.
Aşılamadan sonra tüp bebeğe ne zaman geçilir?
Aşılamadan sonra adet görüldüğünde tüp bebek tedavisine başlanabilir.
Aşılamayla oluşan gebelik riskli mi?
Sadece çoğul gebelik olasılığı varsa risk artar. 3 veya daha fazla folikül gelişmiş olmasına rağmen aşılama yapılmışsa çoğul gebelik ihtimali yüksektir.
Aşılamada ultrason sıklığı nasıl olur?
Folikül gelişimini ve hormon düzeylerini değerlendirmek için birkaç gün aralıklarla ultrason ve estradiol takibi yapılır.
Çatlatma iğnesinden kaç saat sonra aşılama yapılır?
36–40 saat sonrasında işlem uygulanır.
Aşılamadan sonra döllenme ne zaman gerçekleşir?
Hazırlanan spermin rahme bırakılmasının ardından döllenme tüplerde olur. Genellikle 24–48 saat içinde gerçekleşmesi beklenir.
Aşılamadan sonra cinsel ilişki olur mu?
Evet, önerilir. Aşılamadan 1 gün sonra ilişki gebelik olasılığını bir miktar artırabilir.