LEEP (Loop Electrosurgical Excision Procedure), rahim ağzında (serviks) saptanan anormal epitel dokularının elektrik akımı ile ısıtılan ince tel halka (loop) aracılığıyla eksize edilmesini sağlayan, tanısal ve terapötik değeri olan bir girişimsel işlemdir. Servikal intraepitelyal neoplazi (CIN) spektrumunda yer alan lezyonların tedavisinde yaygın olarak kullanılmaktadır. Temel hedef, kanser öncüsü hücresel değişikliklerin ortadan kaldırılması ve invaziv serviks kanseri gelişiminin önlenmesidir.
LEEP, kolposkopik değerlendirme sonrası rahim ağzında anormal hücre alanları saptanan olgularda uygulanan, düşük invaziv özellikte bir eksizyon yöntemidir. Elektrik enerjisi ile çalışan tel halka, hedef dokuyu kontrollü biçimde keserken eş zamanlı koagülasyon sağlar. Bu sayede hem etkili doku çıkarımı hem de kanama kontrolü mümkün olur.
İşlem süresi ortalama 10–20 dakikadır ve çoğu vakada lokal anestezi altında ayaktan uygulanabilir. Eksize edilen dokular histopatolojik incelemeye gönderilerek kesin tanı elde edilir.
LEEP işlemi aşağıdaki durumlarda endikedir:
CIN 2 ve CIN 3 lezyonları
Persistan CIN 1 olguları
HSIL ile uyumlu smear bulguları
Kolposkopide yüksek dereceli lezyon şüphesi
Tanısal belirsizlik içeren servikal lezyonlar
Bu yönüyle LEEP, hem tanı koydurucu hem de tedavi edici bir girişimdir.
Human Papillomavirus (HPV), serviks kanserinin etiyolojisinde en önemli faktördür. Özellikle yüksek riskli HPV tipleri (16, 18 ve ilişkili alt tipler), servikal epitelde displastik değişikliklere yol açabilir. Bu değişiklikler smear testi ve kolposkopi ile saptanır.
HPV enfeksiyonlarının büyük bölümü bağışıklık sistemi tarafından 6–12 ay içinde elimine edilse de, persistan enfeksiyon varlığında CIN lezyonları gelişebilir. LEEP işlemi, bu lezyonların ilerlemesini engelleyen etkin bir müdahaledir.
Ayrıntılı tıbbi öykü alınır
Jinekolojik muayene ve kolposkopik inceleme yapılır
Gerekli görülen durumlarda kan tetkikleri planlanır
Hasta işlem hakkında bilgilendirilir ve onam alınır
Hasta litotomi pozisyonuna alınır
Vajinaya spekulum yerleştirilir
Kolposkop ile serviks değerlendirilir
Lokal anestezi uygulanır
%3–5 asetik asit ile anormal alanlar belirginleştirilir
Uygun boyuttaki loop elektrot ile anormal doku eksize edilir
Koagülasyon ile hemostaz sağlanır
Kısa süreli istirahat önerilir
Hafif kramp ve lekelenme görülebilir
4–6 hafta cinsel perhiz önerilir
Vajinal duş, tampon ve ağır egzersizlerden kaçınılır
Histopatolojik sonuca göre takip planı oluşturulur
LEEP işlemi genel olarak güvenlidir. Nadiren görülebilecek durumlar:
Geçici vajinal kanama
Enfeksiyon
Servikal stenoz
Gelecek gebeliklerde erken doğum riskinde minimal artış
Klinik yarar, bu risklerin çok üzerindedir.
10–20 dakika.
Lokal anestezi altında genellikle ağrısızdır; hafif yanma hissi olabilir.
Tam epitelizasyon 4–6 hafta içinde gerçekleşir.
Çoğu olguda gebelik üzerinde klinik olarak anlamlı bir etki oluşturmaz.
Çoğunlukla tek seans yeterlidir; nadiren ek girişim gerekebilir.
LEEP, servikal kanser öncüsü lezyonların yönetiminde bilimsel olarak etkinliği kanıtlanmış, güvenilir ve standart bir girişimdir. Uygun endikasyonla ve doğru teknikle uygulandığında, serviks kanseri gelişimini yüksek oranda önler.
